Subskrybuj Encyklopedię medycyny naturalnej

Barwniki, konserwanty, przeciwutleniacze, stabilizatory i zagęszczacze

Od wieków żywność jest barwiona, konserwowana i przyprawiana. Rozwój przemysłu spożywczego i wprowadzenie nowoczesnych technologii przetwarzania produktów spożywczych spowodowały konieczność wzbogacania jej dodatkowymi substancjami.

Konserwa mięsna 
Bez dodatków wiele produktów szybko traciłoby świeżość oraz wartość i nie nadawałoby się do jedzenia. Pieczywo stawałoby się czerstwe, wyroby zawierające tłuszcz jełczałyby, a niektóre produkty psułyby się już po 1-2 dniach przechowywania, z powodu zanieczyszczenia bakteriami, drożdżami lub pleśnią. Substancje dodatkowe barwią, regulują kwasowość i konserwują produkty.Encyklopedia medycyny naturalnej | U źródła natury

Po co stosuje się dodatki do żywności

Celem stosowania dodatków do żywności jest:  

  •   wydłużenie okresu trwałości produktów;
  •   ułatwienie transportu;
  •   zapobieganie niekorzystnym zmianom jakości (m.in. barwy, zapachu);
  •   ochrona składników decydujących o wartości odżywczej i dietetycznej produktów;
  •   ograniczenie ubytków masy;
  •   otrzymywanie nowych przetworów, szczególnie dietetycznych (np. żywności niskoenergetycznej).

Jakie dodatki do żywności stosuje się w polsce

Dodatki do żywności dzielimy na barwniki, konserwanty, przeciwutleniacze, stabilizatory i zagęszczacze.

Barwniki - dodają walorów estetycznych galaretkom, kisielom, dżemom, napojom, przyprawom, słodyczom i wielu innym produktom, nie tylko żywnościowym. Sprawiajają, że wyglądają one apetycznie. Barwniki stosuje się także do przywracania produktom koloru, który utraciły podczas obróbki kulinarnej. Część z nich to składniki naturalne, np. karoten (E 160), karmel (E 150) czy chlorofil (E 140 i E 141), lecz używa się także barwników syntetycznych, m.in. żółcieni chinolinowej (E 104).

Konserwanty - zapobiegają psuciu się żywności, zabezpieczają ją przed pleśniami i bakteriami oraz wydłużają okres przydatności do spożycia. Mięso i suszone owoce nie zmieniają barwy dzięki azotynom i dwutlenkowi siarki. Substancje te są powszechnie używane, lecz w dużych ilościach mogą być niekorzystne dla zdrowia.

Przeciwutleniacze - zapobiegają wytwarzaniu się szkodliwych związków w produktach spożywczych i chronią przed utlenianiem. Używanie tych związków jest dopuszczalne, pod warunkiem, że ich toksyczność jest niewielka. Należy do nich powszechnie stosowany kwas askorbinowy, który zabezpiecza soki owocowe przed brązowieniem, a tłuste produkty przed jełczeniem.

Zagęszczacze - do tej grupy zalicza się emulgatory i regulatory kwasowości. Dodaje się je do żywności, aby poprawić ich konsystencję. Zapobiegają one także rozdzielaniu się emulsji. Bez zagęszczaczy nie można by było wyprodukować dobrych lodów, sosów i słodyczy. Mogą jednak być używane do maskowania wad gorszego jakościowo produktu. Substancje zagęszczające są produkowane głównie na bazie surowców naturalnych, m.in.: żelatyny (E 415), pektyny (E 440) i gumy arabskiej (E 414).

Wiele dodatków wykorzystywanych do produkcji artykułów żywnościowych występuje naturalnie w przyrodzie, np. kurkuma, szafran, sól i witamina C. Inne substancje są syntetyczną formą związków naturalnych. Określenie „substancja identyczna z naturalną" nie oznacza substytutu produktu naturalnego. Związek taki ma ten sam skład, co substancja naturalna występująca w przyrodzie, lecz uzyskiwany jest on sztucznie.

Ostatnio do żywności dodaje się dużo syntetycznych składników. Powstają w laboratoriach i są wykorzystywane przez przemysł farmaceutyczny i spożywczy. Jest to m.in. tartrazyna oraz sztuczne słodziki (aspartam). Istnieje wiele systemów klasyfikujących dodatki do żywności. W handlu przyporządkowany jest im znak E. Symbol ten oznacza, że dana substancja jest bezpieczna dla zdrowia. Liczba towarzysząca tej literce oznacza symbol chemiczny. Są to dodatki dopuszczone przez Wspólnotę Europejską, które według współczesnego stanu wiedzy nie są szkodliwe.

Co pewien czas przeprowadza się badania laboratoryjne dodatków do żywności. W świetle nowych odkryć naukowych, niektóre z nich uznaje się za szkodliwe i powodujące powstawanie wielu schorzeń. Takie związki wycofuje się z listy dopuszczalnych substancji ulepszających produkty spożywcze (np. barwniki E 123 i E 127).

Istnieją też poszlaki uznające zastępującą cukier sacharynę - używaną bez przeszkód w krajach europejskich - za substancję sprzyjającą zachorowaniom na raka.Im mniej chemii dostaje się do naszego organizmu, tym lepiej. Nie wszystkie konserwanty są jednak tak samo szkodliwe (chyba, że spożywamy je w dużych ilościach). W małych dawkach nawet substancja toksyczna nie wyrządza organizmowi szkód. Dobrze jest mimo to zwracać uwagę, co jest napisane na etykietach towarów.

Dodatki do żywności podział

Dodatki do żywności

BARWNIKI:

Naturalne
E 100 kurkuma (żółty) - przyprawy, koncentraty;
E 140 i E 141 chlorofil (zielony) - groszek konserwowy;
E 150 karmel (brunatny) - wyroby cukiernicze;
E 160 karoten (żółty) - wyroby tłuszczowe;
E 162 czerwień buraczana (czerwony) - przetwory owocowe;
E 163 antocyjany (różne odcienie czerwieni) - napoje, konserwy owocowe, słodycze.

Syntetyczne
E 102 tartrazyna (cytrynowy) -napoje w proszku, miód sztuczny, musztarda;
E 110 żółcień pomarańczowa (żółty) - marmolady, żele, guma do żucia, powłoki tabletek;
E 171 dwutlenek tytanu (biały) -guma do żucia, drażetki, pasta do zębów;
E 180 pigment rubinowy (czerwony) - osłonki woskowe serów twardych.

KONSERWANTY:

E 200 do E 203 - margaryny, sery;
E 210 i E 211- napoje gazowane, majonezy, musztardy, marynaty, sosy do sałatek, konserwy owocowe i warzywne;
E 220 do E 228 - soki owocowe i koncentraty, wino, suszone owoce, wiórki kokosowe;
E 230 - owoce cytrusowe;
E 233 - owoce cytrusowe;
E 234 - sery topione;
E 236 - ryby wędzone, soki owocowe;
E 249 i 250 - wędliny, ryby wędzone;
E 251 i 252 - wędliny, sery podpuszczkowe i topione;
E 260 do E 263 - marynaty, śledzie, grzyby, sałatki.
 

PRZECIWUTLENIACZE:

Syntetyczne
E 300 - piwo, dżemy, soki owocowe;
E 304 - produkty tłuszczowe;
E 307 do E 309 - różne produkty;
E 310 do E 312 - różne produkty;
E 320 - biszkopty, rosoły w kostkach, orzechy, tłuszcze piekarnicze;
E 321 - frytki, ciastka, ciasta owocowe.
 

STABILIZATORY:

Syntetyczne
E 325 i E 326 - sery, pieczywo, pasztety;
E 327 - desery w proszku;
E 338 - napoje;
E 339 i E 340 - przetwory mięsne, sery;
E 375 - różne produkty;
E 385 - różne produkty.

Naturalne
E 322 - różne produkty;
E 330 do E 333 - różne produkty;
E 337 - sery, przetwory mięsne.

ZAGĘSZCZACZE:

Syntetyczne
E 420 - lody, ciasta, wyroby cukiernicze, owoce kandyzowane;
E 421 - różne produkty;
E 422 - wyroby cukiernicze;
E 450 do E 452 - sery topione.

Naturalne
E 400 do E 403 - soki, miody pitne, zupy w proszku, śmietana, lody w proszku, koncentraty napojów i ciast;
E 404 - śmietana UHT;
E 405 - majonez nisko tłuszczowy, dressingi;
E 406 - galaretki, lody, napoje mleczne, margaryna, konserwy mięsne;
E 407 - odżywki dla dzieci;
E 410 - zupy w proszku, soki, lody w proszku, koncentraty ciast i napojów;
E 412 - sałatki, majonezy, lody, zupy w proszku;
E 414 - różne produkty;
E 440 - przetwory owocowe;
E 460 - różne produkty;
E 466 - wyroby cukiernicze, zupy, serki topione, lody;
E 469 - napoje mleczne, lody;
E 470 - różne produkty.
Konserwy zawierają dużo różnych środków chemicznych, utrzymujących ich zawartość w niezmienionym stanie przez bardzo długi czas.

INNE DODATKI:

Syntetyczne
E 500a soda; regulator kwasowości - różne produkty;
E 500b soda oczyszczona; regulator kwasowości i środek spulchniający - sery, wypieki i inne;
E 501a i E 501b węglan sodu; regulator kwasowości - różne produkty;
E 503a i E 503b węglan amonu; środek spulchniający - wypieki;
E 508 chlorek potasu - konserwy, wędliny i wyroby garmażeryjne;
E 536 żelazocyjanek potasu; usuwa jony żelaza - wino, sól kuchenna;
E 575 do E 579 glukoniany; przeciwdziałają zbrylaniu - sproszkowane produkty żywnościowe;
E 620 i E 621 glutaminian sodu; wzmacnia smak potraw - koncentraty zup w proszku, konserwy mięsne i inne;
E 900 dimetylopolisiloksan; zapobiega przywieraniu wypieków do formy - ciasta, pieczywa;
E 951 aspartam; substancja słodząca - różne produkty;
E 967 ksylitol - dodatek do lodów i wyrobów cukierniczych.

Naturalne
E 627 guanylan sodu; wzmacnia smak potraw - sproszkowana żywność, konserwy i inne;
E 631 inozynian sodu - wzmacnia smak potraw - sproszkowana żywność, konserwy i inne;
E 635 mieszanka guanylanu i inozynianu sodu - wzmacnia smak potraw;
E 901 wosk pszczeli - drażetki cukiernicze.
Do soków owocowych dostępnych w sprzedaży dodawane są barwniki i środki hamujące rozwój drobnoustrojów.

Dodatki szkodliwe dla zdrowia

  •  barwnik E 102 (żółcień kwasowa) wywołuje u niektórych osób nadpobudliwość, u dzieci może powodować rozdrażnienie i zachowanie odbiegające od normy;
  •  barwnik E 124 (do ryb wędzonych, budyniów, cukierków owocowych), E 127 (do wisienek koktajlowych i owoców kandyzowanych) i E 151 (do tanich odmian kawioru i słodyczy) - wywołują alergie u osób uczulonych na aspirynę; 
  •  konserwant E 200 (kwas sorbowy; występuje w serach, marmoladach, margarynach) może wywoływać alergie;
  •  konserwanty E 210 i E 211 (benzoesan sodu) są silnie uczulające; 
  •  konserwanty E 220 do 228 (dwutlenek siarki i siarczany) mogą wywoływać alergie i ataki astmy;
  •  konserwanty E 230 do 237 (konserwujące owoce cytrusowe) prawdopodobnie są toksyczne; obserwuje się wiele przypadków zatruć i uczuleń po spożyciu mandarynek, pomarańcz i bananów;
  •  konserwanty E 249 i E 250 (azotyny sodu i potasu; dodawane podczas peklowania wędlin) wytwarzają rakotwórcze nitrozaminy;
  •  przeciwutleniacz E 280 (dodawany do chleba i wyrobów ciastkarskich) może powodować raka żołądka; 
  •  przeciwutleniacz E 320 (znajduje się w biszkoptach, orzechach łuskanych, rosołkach w kostkach i tłuszczach cukierniczych) powoduje zaburzenia wątroby;
  •  przeciwutleniacz E 321 (kwas glutaminowy) może wywoływać bóle głowy, brzucha, wzdęcia i reakcje alergiczne;
  •  zagęszczacz E 413 może powodować zapalenie skóry;
  •  zagęszczacz E 414 (guma arabska) jest substancją uczulającą;
  •  E 524 (znajduje się w słonych paluszkach) jest środkiem żrącym. 

Nasz przepis 

Galaretka z kurczaka i pomarańczy

Składniki:1/2 kurczaka, mała włoszczyzna, sól, mielony biały i czarny pieprz, 4 ziarnka pieprzu, łyżka posiekanych migdałów, 2 pomarańcze, listki zieleniny, opakowanie żelatyny instant, do dekoracji małe pomidorki i kilka gałązek szczypiorku.

Przygotowanie: umytą połówkę kurczaka oraz warzywa zalać w rondlu 3/4 litra wody, dodać ziarnka pieprzu, osolić i gotować 40 minut na małym ogniu. Kurczaka wyjąć, wywar przecedzić, rozpuścić w nim żelatynę, dodać migdały, mocno przyprawić białym i czarnym pieprzem, ostudzić. Pomarańcze obrać ze skórki, podzielić na cząstki.

Listki zieleniny i kilka cząstek pomarańczy ułożyć w miseczce, zalać paroma łyżkami chłodnego wywaru wymieszanego z żelatyną. Poczekać, aż zastygnie. Mięso oddzielić od kości, pokroić i z resztą pomarańczy ułożyć w miseczce jako drugą warstwę, następnie zalać galaretką i ostudzić. Przed podaniem udekorować. Smacznego...


Rekapitulacja: Dodatki szkodliwe dla zdrowia, żywność barwiona konserwowana, wydłużenie okresu trwałości produktów 

SUBSKRYBCJA

Wpisz swój adres e-mail:

Delivered by FeedBurner

Wesprzyj medycopedię



Reklama






Spirulin plus

Online

Wszystkich Online: 3
Gości: 0
Roboty: spider Bot, spider Bot, crawl Bot